Áhættuþættir hjarta og æðasjúkdóma

213819 9353In the last quarter, the incidence of coronary artery death has fallen by 40% in Iceland and mortality by 55%. This reduction may include preventive measures. Thinking of body and soul is no doubt the best prevention of cardiovascular disease. The risk factors are many, but most experts agree on the main ones: smoking, bad diet and motionlessness. Then the family history has a lot to say, and it is therefore necessary to know its family history. Most of these risk factors are asymptomatic and therefore it is necessary to conduct a risk assessment for analysis on a regular basis.

The main risk factors

On the website of the National Institute of Health, risk factors are divided into two categories, which can be changed on the one hand and those that people do not understand. The first category belong to the following items: Smoking, high blood pressure, high cholesterol, obesity, motionlessness, stress and high alcohol consumption. Gender, inheritance and age belong to the second category.

Auglýsing

Það er mikilvægt að huga vel að öllum þeim þáttum sem við getum haft áhrif á. T.d. er gott að temja sér hollt mataræði og reglulega hreyfingu frá barnsaldri. Offita og hreyfingarleysi hafa ekki einungis bein áhrif á hjarta- og æðasjúkdóma heldur geta einnig magnað upp aðra áhættuþætti, s.s. hækkaðan blóðþrýsting og kólesteról. Hægt er að láta mæla blóðþrýsting og kólesteról hjá heimilislækni en einnig hafa sum apótek boðið viðskiptavinum sýnum upp á slíkar mælingar. Rétt er að mæla báða þessa þætti reglulega og oftast eru fyrstu ráð tengd umbótum á matarræði og hreyfingu.

Reykingar eru taldar vera einn aðaláhættuþáttur hjarta- og æðasjúkdóma. Þær valda ekki einungis æðakölkun heldur einnig almennri vanheilsu, lungnasjúkdómum og krabbameini. Besta og ódýrasta forvörn reykingarfólks gegn þessum sjúkdómum er því einfaldlega að hætta að reykja.

Hvað varðar hreyfingu þá sýna rannsóknir að öll hreyfing skiptir máli. Þannig ættu allir að huga að því hvernig þeir geti aukið daglega hreyfingu t.d. með því að ganga til vinnu, nota stiga í stað lyftu, stunda sund o.fl. Mælt er með því að hreyfa sig í a.m.k. 30 mínútur 3-4 sinnum í viku.

Hollt mataræði skiptir miklu máli í forvörnum hjarta- og æðasjúkdóma og má þar helst mæla með aukinni neyslu grænmetis og ávaxta á meðan draga skal úr neyslu feitmetis. Þá er gott að neyta trefjaríkrar fæðu sem og minnka neyslu transfitusýra.

Trefjar hægja á upptöku kolvetna í blóðrás og hafa þannig góð áhrif á stjórnun blóðsykurs auk þess sem þær geta lækkað kólesteról í blóði. Neysla trefja getur einnig verið góð varðandi þyngdarstjórnun því þær koma í staðinn fyrir orkuríkari matvæli.

Transfitusýrur myndast þegar fljótandi olía er hert að hluta til en það er gert til að lengja geymsluþol matvöru. Rannsóknir síðustu ára hafa leitt í ljós að transfitusýrur hafa slæm áhrif á hjarta- og æðakerfið og einnig leikur grunur á að mikil neysla þessara fitusýra geti átt þátt í tíðni sykursýki tvö.

Snúum vörn í sókn

Flestir kannast við og upplifa einhverntímann streituna sem fylgir hraða nútímaþjóðfélagsins. Streitan ásamt t.d. félagslegri einangrun getur haft áhrif varðandi áhættu á hjarta- og æðasjúkdómum. Þá er algengt að offita og hreyfingarleysi fari saman. Þegar allir þessir helstu áhættuþættir koma saman ásamt streitueinkennum aukast líkur á hjarta- og æðasjúkdómum gríðarlega.

Til að lágmarka líkur á hjarta- og æðasjúkdómum er því, eins og áður segir, nauðsynlegt að huga vel að líkama og sál. Helstu leiðir til að snúa til betri vegar eru að:

• Stunda fjölbreytta og reglulega hreyfingu.
• Forðast reykingar til hins ítrasta.
• Fylgjast með blóðþrýstingi.
• Neyta holls matar og minnka saltneyslu.
• Vinna gegn streitu með slökun

Eins og áður segir er ekki hægt að hafa áhrif á áhættuþætti eins og aldur, kyn og erfðir. Hinsvegar, með því að vinna ötullega að því að vinna gegn öðrum áhættuþáttum sem og að fara reglulega í eftirlit, er hægt að lágmarka áhættuna.

Men of 35 years and postmenopausal women should include blood pressure, lipids and blood sugar regularly. Here it is especially important that people who are overweight or family history of coronary artery disease, atherosclerosis or sudden death are under regular supervision. Also, experts recommend that asymptomatic women aged 40 years and over are diagnosed every five years and that asymptomatic women under 40 years of age with a history of cardiovascular disease and / or familial blood lipid disorder regularly conduct a risk assessment.

Sources: www.landlaeknir.is , www.hjarta.is , www.hlstodin.is , www.hjartarannsokn.is

Auglýsing
Deila
Fyrri grein200–250 manns bíða eftir hjartaþræðingu
Næsta greinHjartabilun
Björn er ritstjóri og ábyrgðarmaður hjartalif.is með brennandi áhuga á hjartans málefnum auk þess að vera sjálfur hjartabilaður og með gangráð/bjargráð.